Yol Hakkında Her Şey

Yeni Lastik Etkiketini Keşfedin

AB (AVRUPA BIRLIĞI) LASTİK ETİKETLEME YÖNETMELİĞİ 1222/2009 – GENEL BİLGİ

Lastik etiketi motorlu araç lastikleri için bir sınıflandırmadır. Lastik üreticileri 2012 Kasım’dan itibaren lastiğin yakıt tüketimini, ıslakta yol tutuşunu ve ses sınıflandırmasını belirten bir etiket kullanmak zorundadırlar.

Bu bilginin teknik promosyonel malzemelere dahil edilmesi zorunludur. Lastik etiketi en iyi (Yeşil Kategori “A”) en kötü performans (Kırmızı Kategori : Binek “G”ve Ağır Vasıta “F”) aralığında sınıflandırılacaktır.Lastiklerin sınıflara bölünmesi ve vakumlu lastik gibi başka bilgiler her spesifik gereksinim için en uygun lastiğin hesaplanmasını gerçekleştirme olanağı verecektir.

2020 yılına kadar enerji tüketimini 20% azaltmak için ürünlerin, binaların ve hizmetlerin enerji performansını geliştirmek için tasarlanmış olan bu Enerji Verimliliği Hareket Planı, 2008 yılında AB Komisyonu’nun bir önergesinin sonucu olarak başlamıştır.

(Kaynak: Avrupa Komisyonu)

EK BİLGİ İÇİN:

Avrupa Enerji Komisyonu 

WIKIPEDIA

DÖNME DİRENCİ
Dönme direnci lastiğin dönüş yönünün tersine doğru olan kuvvettir.

Lastiklerin yakıt tüketimine etkisinin binek araçlarda %20’ye ağır vasıtalarda %35’e kadar çıkabildiğini dikkate aldığımızda dönme direncinin önemini anlayabiliriz.
Nasıl çalıştığını anlayalım: Yüke bağlı olarak, lastik yere temas ettiği alan üzerindeki enerjiyi ısı olarak attırarak yıpranır. Yıpranma arttıkça, dönüş direnci ve buna bağlı olarak yakıt tüketimi ve CO2 salımı da artar.

AB lastik etiketi yönetmeliğinde, dönüş direnci endüstriel araçlar için A (en iyi)’dan F (en kötü)’ye, binek araçlar içinse A’dan G’ye derecelendirilir.
“C” ve “B” lastikleri arasındaki fark, binek araçlar için %2.5-%4.5, kamyonlar için %5-%8 yakıt tasarrufu anlamına gelir. Binek araç için 0.1l/100km olarak da nitelendirilebilir.

YOL TUTUŞ
Islak zeminde mükemmel yol tutuş, yağmurlu havalarda, sürüşte daha kısa frenleme mesafesi demektir ve lastiğin en önemli güvenlik özelliklerinden biridir.

Güvenliğe ilişkin başka önemli parametreler de vardır, fakat ıslak zeminde yol tutuş lastikleri karşılaştırmak için en önemli örnek seçilmiştir.
Her bir kademe arasındaki fark, 80 km hızla yol alan bir aracın yaptığı frenlemede, durma mesafesinde yaklaşık 3 ve 6 metre arasında artış veya düşüş demektir.

GÜRÜLTÜ SEVİYESİ (DB)

Trafik sesi aşağıdaki faktörlerin bir araya gelmesiyle oluşan çevresel bir meseledir.

TRAFİK YOĞUNLUĞU
ARAÇ TİPİ
SÜRÜŞ TARZI
LASTİK-YOL ETKİLEŞİMİ

Etikette belirtilen değer sürücünün aracın içinde duyduğu ses değil, akustik kirliliğe yol açan dış sestir.
Desibel(dB) cinsinden ifade edilir ve 3 kategoriye ayrılır:
1 SİYAH SES DALGASI: GELECEKTEKİ AVRUPA LİMİTİNDEN 3 DB DAHA AZ.
2 SİYAH SES DALGASI: GELECEKTEKİ AVRUPA LİMİTINE ŞİMDİDEN UYUMLU.
3 SİYAH SES DALGASI: ŞİMDİKİ AVRUPA LİMİTİNE UYGUN.

Binek (C1), Hafif Ticari (C2) ve Ağır Vasıta (C3) sınıfında olan araçlar bu yönetmelik kapsamındadır.

Aşağıdaki kategoriler kapsam dışındadır:

  • Kaplanmış lastikler
  • Profesyonel Off road lastikleri
  • Yarış lastikleri
  • Çivili lastikler (çiviler kaplanmadan)
  • Geçici kullanılan veya yedek lastikler
  • 1 Ekim 1990’dan önce kaydedilmiş araçların ilk montaj lastikleri
  • Hız limiti 80km/s’ten az olan lastikler
  • Nominal jant çapı 254mm’yi geçmeyen ve 635mm’den yüksek olan lastikler
  • DD lastiğin dönüş yönünün tersine doğru olan kuvvettir.
  • Taşıdığı yüke bağlı olarak lastik temas alanı yol yüzeyi ile aşınmaya uğrar.
  • Bu aşınma aynı yuvarlanan bir topun ilk fırlatıldığındaki dönme hızına sahip olmaması gibi iç kayba neden olmaktadır.
  • Lastik dönme direnci Kuvvet(Newton) veya Katsayı (RRC) olarak ifade edilebilir.
  • Dönme Direnci Katsayısı; Dönüş Direnci Kuvveti(N) bölü lastik yükü olarak tanımlanır. Katsayının avantajı farklı araçlar için tasarlanmış lastikler arası karşılaştırmayı kolaylaştırmasıdır.
  • Araç motoru dönme direncine karşılık kuvvet sağlamak durumundadır.
  • Bunun için yakıt harcar ve aracın yakıt tüketimini artırır.
  • Genel bir kural olarak; dönme direncini %6 azaltmak yolcu araçlarının yakıt tüketimini %1 azaltır. Başka faktörler de yakıt tüketimine neden olur:
  • Aerodinamikler, araç ağırlığı, motor cinsi, klima gibi yardımcı servisler, yol eğimi, kişisel sürüş tarzı, lastik basınç seviyesi, hızlanmalar ve genel trafik şartları.
  • Dönüş direncini etkileyen bir çok farklı lastik özelliği vardır. Dönüş direnci bazı parametreleri değiştirerek ayarlanabilir ama bunlardan bazıları ıslakta yol tutuş üzerinde negatif etkide bulunabilir.
  • Eğer dönüş direnci limitleri çok düşürülürse, bu ıslak zeminde yol tutuşu olumsuz olarak etkileyebilir.
  • Islakta yol tutuş lastiklerin güvenlik performansıyla ilgilidir:
  • Lastiğin ıslak yolda frenleme kapasitesini yansıtır.
  • Güvenliğe ilişkin başka parametreler de (yol tutuş yeteneği, direksiyon kontrolü, ıslak ve kuru zeminlerde yüksek hızda yavaşlama kabiliyeti, suda kızaklama) vardır ama ıslakta yol tutuş Avrupa’da en önemli örnek olarak seçilmiştir.
  • Limit, Avrupa pazarında kabul edilebilir minimum performans düzeyidir;
  • Derecelendirme, lastiğin tanımlanmış test koşullarında dönüş direnci, ıslakta frenleme ve dış ses seviyesi performans düzeyini verir.
  • Açıklanan derecelendirmelerin doğruluğunu incelemek ulusal pazar gözetim yetkililerinin sorumluluğundadır
  • Doğrulama prosedürü yönetmelikte Annex IV’de detaylandırılmıştır.
  • POR lastikler özellikle çok kötü koşullarda ve her arazide olağanüstü performans sağladıklarından dolayı yönetmeliğin sınır değerlerinin ve derecelendirme düzeylerinin dışında tutulmaktadır.
  • Kaplamaların etiketlendirmesi için planlar var ama buna Komisyon’un değerlendirmesinden sonra karar verilecek. Komisyon bu değerlendirmenin sonuçlarını 2016 Mart ayında önce sunacaktır.
  • Yakıt tasarrufu hesap cetveli geliştirmek için çalışmalara başlayacak olan Avrupa Komisyonu,bu hesap cetvelini yakıt tasarrufunu hesaplamak ve lastikleri karşılaştırmak için ileride üreticilerin internet sitelerine koymayı planlamaktadır.